FB

Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy S.A.

Kalendarium firmy

1884Przy ulicy Widok w Warszawie rozpoczyna handel drobną galanterią sklepik kierowany przez Anielę Jabłkowską – córkę seniora rodu Józefa Jabłkowskiego

1888Jednoosobowe przedsiębiorstwo Anieli Jabłkowskiej przekształca się w spółkę firmowo-komandytową pod nazwą Bracia Jabłkowscy i przenosi się do większego lokalu przy ulicy Hożej 8.

1897Kierownikiem spółki zostaje Józef Jabłkowski-junior. Sklep zostaje przeniesiony na ul. Bracką 20. Wybór towarów jest coraz większy. W sprzedaży pojawiają się materiały włókiennicze – bielizna pościelowa i bielizna osobista.

1900Firma przenosi sklep do reprezentacyjnego budynku przy ulicy Brackiej 23. Zajmuje cały parter, a następnie pierwsze i drugie piętro oraz część oficyn, w których znajdują pomieszczenia biura i pracownie. Sklep ma 8 okien wystawowych i zajmuje wzdłuż Brackiej około 30 metrów. Asortyment towarowy poszerza się o konfekcję damską, kołdry, pledy, ręczniki, obrusy i firany oraz różną galanterię. Firma rozwija dział sprzedaży wysyłkowej na terenie Królestwa, Wileńszczyzny, Podola, Ukrainy i Rosji.

1913Rozwój firmy wymaga zwiększenia powierzchni handlowej. W celu wybudowania nowego budynku zostaje powołana spółka akcyjna, w której 60% akcji przejmują członkowie rodziny Jabłkowskich.

1914Na posesji Bracka 25 w nowo wybudowanym pięciopiętrowym budynku, zaprojektowanym przez znanych architektów K. Jankowskiego i F. Lilpopa, rozpoczyna działalność Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy. Na siedmiu kondygnacjach (podziemie, parter, 5 pięter) umieszczono działy sprzedaży, administrację, składy towarów i pomieszczenia usługowe. W kolejnych latach firma nabywa posesje przy ulicy Chmielnej 19 i Chmielnej 21, planując na tych placach rozbudowę domu towarowego, którą uniemożliwia wybuch drugiej wojny światowej. Z powodu toczącej się wojny likwidacji ulega cała sprzedaż wysyłkowa firmy, która w ostatnim roku przedwojennym stanowiła 50% obrotów.

1919Utworzona zostaje spółka akcyjna pod nazwą Wileński Dom Towarowo-Przemysłowy Bracia Jabłkowscy. W reprezentacyjnym budynku przy ulicy Adama Mickiewicza w Wilnie spółka zakłada dom towarowy.

1924Powstaje Stowarzyszenie Pracowników Spółki Akcyjnej Bracia Jabłkowscy, któremu firma przekazuje pięciopokojowy, duży lokal w kamienicy przy Chmielnej 21. Stowarzyszenie współfinansowane przez firmę zajmuje się organizacją czasu wolnego pracowników, prowadzi sekcje sportowe, kursy doszkalające, a także „stację opieki nad matką i dzieckiem” – przedszkole dla dzieci pracowników.

1928Firma wznawia sprzedaż wysyłkową i wydawanie katalogów sprzedawanych produktów. Katalogi osiągają nakłady od 25 do 40 tys. egzemplarzy.

1931Dyrektorem Domu Towarowego zostaje Feliks Jabłkowski.

1939Rekordowy poziom zatrudnienia. Ogólna liczba pracowników Domu Towarowego przy ul. Brackiej 25 wynosiła 650 osób, a Domu Towarowego w Wilnie – 120 osób.

1940Władze okupacyjne Warszawy zamykają magazyn oraz sklepy włókiennicze i konfekcyjne. Po wznowieniu działalności domu towarowego w lutym tego roku, sprzedaż artykułów konfekcyjnych jest reglamentowana. W celu zwiększenia ograniczonych w ten sposób obrotów firmy w podziemiu otwarto dział nasion, warzyw i narzędzi rolniczych, a na parterze dział księgarski. Personel sklepu liczy 200 osób.

1944W czasie Powstania Warszawskiego, na mocy porozumienia z jego dowództwem, w Domu Towarowym bezpłatnie wydawane są towary potrzebne powstańcom: odzież, obuwie, bielizna. W budynku przy Brackiej 25 oddział powstańczy produkuje amunicję; w podwórzu prowadzi kuchnie zasilaną żywnością przez firmę. W wyniku ostrzeliwań zniszczone zostają sufit między czwartym a piątym piętrem oraz szklany dach nad hallem. Wnętrze wypaliły pożary.

1945W maju uruchomiona zostaje sprzedaż w Domu Towarowym z kilkunastoosobowa załogą. Sprzedawane są resztki towarów z okresu przedpowstaniowego oraz rozdzielane towary UNRRA.

1946Dzięki zakupowi samochodów dostawczych i nawiązaniu współpracy z Centralą Tekstylną w Łodzi Dom Towarowy zaczyna stopniowo osiągać coraz większe obroty. Sprzedaż prowadzona jest na dwóch kondygnacjach (parter i pierwsze piętro). Firma Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy odbudowuje na własny koszt zabytkową kamienicę Baryczków na Starym Mieście.

1947-50Firma rozwija działalność importową sprowadzając do Polski różne artykuły: kauczuk, opony, surowce włókiennicze, artykuły tekstylne i inne. Dom Towarowy jest odbiorcą części tych towarów, co sprawia, iż jego obroty nadal rosną.

1950W Domu Towarowym pracuje już 220 osób i handlując jedynie na dwóch kondygnacjach sklep osiąga ponad połowę maksymalnego obrotu przedwojennego.

15 maja 1950 przedstawiciele władz państwowych wkraczają do Domu Towarowego. Zabraniają Feliksowi Jabłkowskiemu wejścia na teren firmy i powiadamiają go, że nie jest już jej dyrektorem. Majątek firmy przejmuje państwo. Firma obciążona zostaje wielomilionowym podatkiem od wzbogacenia wojennego.

1951Sąd Okręgowy w Warszawie ogłasza upadłość przedsiębiorstwa Bracia Jabłkowscy S.A.

1952Prezydium Rady Narodowej miasta Warszawy, naruszając obowiązujące wówczas przepisy, orzeka o oddaleniu wniosku Spółki Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy o wieczyste użytkowanie gruntu przy ul. Brackiej 25. Wszystkie budynki znajdujące się na tym gruncie przechodzą na własność skarbu państwa.

1963Sąd powiatowy dla Warszawy Pragi postanawia o zakończeniu postępowania upadłościowego Spółki.

1965Spółka Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy zostaje wykreślona z rejestru handlowego.

1996Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy wznawia postępowanie upadłościowe w sprawie Spółki Akcyjnej Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy, uchyla postanowienie z 1963 r. o stwierdzeniu ukończenia postępowania upadłościowego i wykreśleniu Spółki z rejestru handlowego i umarza postępowanie w tej sprawie. Tym samym byt prawny Spółki Akcyjnej Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy zostaje odtworzony. Firma wraca do rejestru handlowego pod tym samym, co przed 1950 r., numerem.


Odrodzenie

2001Spółka odzyskuje kamienicę przy Chmielnej 21 i niezabudowaną działkę przy Chmielnej 21.

2009Na działce Chmielna 21 powstaje budynek o przeznaczeniu biurowo–handlowym – Nowy Dom Jabłkowskich.

2011/2013Spółka odzyskuje flagową nieruchomość firmy – Dom Towarowy przy Brackiej 25. Trwają prace remontowe i adaptacyjne dla nowych funkcji.

WARSZAWA | NOWY DOM JABŁKOWSKICH: CHMIELNA 19 | KAMIENICA JABŁKOWSKICH: CHMIELNA 21 | DOM BRACI JABŁKOWSKICH: BRACKA 25

FACEBOOK | KONTAKT | © 2015 DTBJ SA